ไวน์โลกเก่าและโลกใหม่ในไทย: แต่ละกลุ่มประกอบด้วยอะไร

ตัวเลขที่ควรรู้

โลกเก่า

ราว 64% ของแคตตาล็อก

โลกใหม่

ราว 36% ของแคตตาล็อก

ต่างกันมากตรงไหน

สปาร์กลิงและไวน์ขาว

โลกเก่าและโลกใหม่หมายถึงอะไร

ในภาษาไวน์ โลกเก่าหมายถึงยุโรป ส่วนโลกใหม่หมายถึงแหล่งปลูกองุ่นทำไวน์ที่เหลือของโลก เช่น ออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ ชิลี อาร์เจนตินา แอฟริกาใต้ และสหรัฐอเมริกา

บทความนี้นับประเทศรอบทะเลเมดิเตอร์เรเนียนและคอเคซัสที่ทำไวน์มานาน เช่น จอร์เจียและเลบานอน เป็นโลกเก่าด้วย ประเทศที่จัดเข้ากลุ่มใดไม่ได้จะไม่ถูกนับ แทนที่จะเดา

สัดส่วนสองกลุ่มในแคตตาล็อกนี้

นับจากไวน์ที่มีในสต็อก ไวน์โลกเก่ามีราว 64% และโลกใหม่ราว 36% ตัวเลขนี้น่ารู้ แต่บอกได้ไม่มากว่าแต่ละกลุ่มประกอบด้วยอะไร

สองแคตตาล็อกอาจมีสัดส่วนยุโรปเท่ากัน แต่หน้าตาต่างกันมาก ขึ้นอยู่กับว่าส่วนนั้นเป็นไวน์แดงหรือสปาร์กลิง คำถามที่มีประโยชน์กว่าจึงอยู่ในหัวข้อถัดไป

แต่ละกลุ่มประกอบด้วยอะไร

ไวน์แดงนำในทั้งสองกลุ่ม ราว 60% ของโลกเก่า และราว 67% ของโลกใหม่ ในแง่นี้สองกลุ่มคล้ายกันมากกว่าที่ชื่อชวนให้คิด

จุดที่ต่างชัดคือสปาร์กลิง ในโลกเก่าสปาร์กลิงคิดเป็นราว 17% ราว 6 เท่าของโลกใหม่ที่ราว 3%

ไวน์ขาวไปทางตรงข้าม โลกใหม่มีไวน์ขาวราว 28% เทียบกับโลกเก่าราว 18% กราฟสองชุดด้านล่างแสดงสัดส่วนภายในแต่ละกลุ่ม จึงเทียบกันได้โดยกลุ่มที่ใหญ่กว่าไม่บดบังอีกกลุ่ม

ฉลาก: ชื่อแหล่งผลิตกับชื่อองุ่น

สิ่งที่สองคำนี้ยังบอกได้ดีคือกติกาบนฉลาก ไวน์ยุโรปจำนวนมากใช้ชื่อแหล่งผลิตที่คุ้มครองตามกฎหมายสหภาพยุโรป (PDO) ซึ่งกำหนดว่าองุ่นต้องมาจากพื้นที่นั้นทั้งหมด ฉลากจึงมักเน้นชื่อแหล่ง

ฝั่งโลกใหม่ ฉลากมักเน้นชื่อองุ่น ในสหรัฐอเมริกา ถ้าฉลากระบุองุ่นพันธุ์เดียว ไวน์ต้องทำจากพันธุ์นั้นอย่างน้อย 75%

ผลในทางปฏิบัติคือ ฉลากยุโรปมักถือว่าผู้อ่านรู้ว่าแหล่งนั้นปลูกองุ่นอะไร ส่วนฉลากโลกใหม่มักบอกชื่อองุ่นตรง ๆ

เรื่องสไตล์ เป็นแค่ภาพกว้าง

สองคำนี้มักถูกใช้บอกสไตล์ด้วย โลกเก่าถูกมองว่าเบากว่า มีกลิ่นดิน สมุนไพร และแร่ธาตุ ส่วนโลกใหม่ถูกมองว่าสุกกว่า เด่นผลไม้ และแอลกอฮอล์สูงกว่า

แต่ Wine Spectator เองเรียกการแบ่งแบบนี้ว่าเป็นการเหมารวมอย่างกว้าง ผู้ผลิตทั้งสองฝั่งทำไวน์ได้หลายสไตล์ ประเทศที่ร้อนหรือเย็นกว่า และปีที่ร้อนหรือเย็นกว่า บอกสไตล์ได้มากกว่าชื่อกลุ่ม

นับอย่างไร

ประเทศถูกจัดเข้ากลุ่มจากรายชื่อที่กำหนดไว้ชัด ไม่ได้อนุมานจากชื่อผู้ผลิต ประเทศที่ไม่อยู่ในรายชื่อใดถูกตัดออก เพราะการจัดผิดจะถูกเผยแพร่เป็นข้อเท็จจริงและมองไม่เห็นเมื่ออยู่ในกราฟ

นับเฉพาะไวน์ที่มีในสต็อกและระบุประเทศ ตัวเลขคำนวณใหม่ทุกครั้งที่ข้อมูลแคตตาล็อกเปลี่ยน และเป็นภาพของแคตตาล็อกเดียว ไม่ใช่สถิติการนำเข้าของประเทศ

คำถามที่พบบ่อย